Энергияны сакълав базары бизим чокъумызнынъ изини тутып оламагъанындан да тез арекет эте. Ве меселе тамам бу ерде. Эр ай янъы батарея химиясы вадели инкъиляп, даа бир ярдымджы программа массавий ерлештирювни илян эте я да насылдыр стартап сетка-масштаблы сакълавда кодны чатлагъанларыны идда эте. Эгер сен анда асылында ненинъ чалышкъаныны козьден кечирмесенъ-ве даа муим, ненинъ етишмегенини-сен эсас оларакъ корь киби учасынъ.
Суаль сен ... .япмалыэнергияны сакълав къулланмаларына дикъкъат айырмакъ. Бу, бойле япмамагъа акъкъынъ бармы, ёкъмы.
Пара суали (Чюнки намуслы олайыкъ)
Шимди энергия сакълавына миллиардларнен доллар тёкюле. BloombergNEF тек 2023 сенеси дюнья ятырымларыны 36 миллиард доллардан зияде оладжагъыны бельгиледи ве бу ракъам эп юксельмекте. Лякин мында йылтыравукъ рапортлар сизге нени айтмайлар: бу лейхаларнынъ шашыладжакъ сайысы озь ишини етиштирмей. Базылары догърудан-догъру гъалип чыкъмайлар. Джевхерий Австралиядаки Хорнсдейл электрик захиреси? Кутьлевий мувафакъиет. Калифорнияда «АЭС Аламитос» батареясы янды? О къадар дегиль.
Анълав .не ичюнбелли бир къулланмалар мувафакъиет къазаналар, дигерлери исе танк академик дегиль-онынъ сагъ къалмасы. Сиз газ пикерлеринъизни денъиштирмек керекми, ёкъмы, анъламагъа тырышкъан коммуналь хызмет олсанъыз да, сакълав стартапыны къыймет кескен инвестор олсанъыз да, сизге керчектен де не къадар сыкълыкъны низамламакъ ичюн къувет керек олгъаныны тюшюнген сет операторы олсанъыз да, бу къарарлар акъикъий нетиджелерни кетире.
Янълыш анъламакънынъ фияты? Он миллионларнен, базыда юзлернен миллионлар акъкъында лаф кете. Бу инхисар парасы дегиль.
Технологияны сечип алмакъ корюнгенинден де агъырдыр
Мен санайы лакъырдыларында дикъкъаткъа алгъан бир шей бар: адамлар «энергия сакълавына» бу монолит категория оларакъ не къадар сыкъ бакъалар. Ойле дегиль. Литий-ион хаберлернинъ баш саифелеринде укюм сюре, эбет, амма мевсимий сакълав ичюн литий батареясыны къулланып бакъынъыз-сиз девирлерни озь акъкъынъызны къайтарув девирини эсаплап олгъанындан тездже янаджакъсынъыз. Бу арада акъынты батареялары анда меракъсыз корюнип отуралар, амма 4+ саат разрядны талап этмек ичюн къулланмаларда къыйметини арттыралар. Насослы гидро? Аля даа дюнья сакълав имкянларынынъ тахминен 90%-ни тешкиль эте, ве адамларнынъ чокъусы онынъ бар олгъаныны унуталар.
Меселе шунда ки: технологияны къулланувгъа келиштирмек – эр шейдир. Сыкълыкъны низамламакъ ичюн мукеммель олгъан маховик системасы арбитражны къулланмакъ ичюн вакъыт-абсурд олур эди. Термосакълав белли бир санайы джерьянлары ичюн мантыкълыдыр ве башкъа ерде деерлик ёкъ. Эгер энди не ерлештирильгенини-ве о насыл чалышкъаныны анъламасанъ, нени ерлештирмек кереклигини билип оламазсынъ.
Бу эсас дилигенциядыр. Амма тааджипли ки, буны яхшы япкъан тешкилятлар аз.
Сетканынъ тургъунлыгъы: ишнинъ муреккеплешкен ери
Бунъа даа чокъ вакъыт айырмагъа рухсет этинъиз, чюнки бу акъикъатен меракълы-ве тенкъидий джеэттен зияделеше. Земаневий электрик сетлери огюнде айтыла бильген сыкълыкъларда айлангъан буюк, меркезийлештирильген генераторлар этрафында уйдурылгъан эди. Комюр заводлары, атом реакторлары, комбинирленген-циклли газ турбиналары. Бу машиналарнынъ сыкълыкъ денъишмелерини табиий суретте тургъунлаштыргъан массавий айланув массасы (инерциясы) бар. Талап апансыздан юксельгенде, о айлангъан кутьле санъа вакъыт сатын ала.
Янъылангъан энергия мусавийликни бутюнлей денъиштире. Кунеш батареялары ве ель турбиналары бир шекильде айланмайлар. Олар чешит тюрлю джевап берген кучь электроникасы вастасынен багълана. Янъылангъан энергия аньаневий генерация къуветини ашагъан сайын-Алмания 2023 сенеси янъылангъан электрик энергиясынынъ 59%-ни етти-сет операторлары огюнде темелли фаркълы стабильлик меселеси турмакъта.
Иште, мында сакълав къулланмалары техникий джеэттен керчектен де меракълы ола. Аккумулятор системалары миллисаниелерде джевап бере билелер. Саниеде дегиль-миллисание. Бу эр бир механик генератордан тездже. Буюк Британиянынъ «Миллий сетлери» батарея системалары мутлакъа укюм сюрген «кучьлендирильген частота джевабы» хызметлери узеринде экспериментлер кечире. АКъШ-нынъ шаркъындаки PJM Interconnection батареялары озь сыкълыкъны низамлав базарынынъ буюк бир къысмыны деерлик бир геджеде запт эттилер.
Амма-ве бу буюк амма-тез джевап эр шей дегиль. Токътамайып джевап бермек де муимдир. Ве девамлылыгъы. Ве сеткада ерлешюв. Ве масрафларны къайтарув механизмлери. Бу факторлар арасындаки тесирлешювлер баш айландырыджы дереджеде муреккеп ола биле, шунынъ ичюн де мевджут къулланмаларны козьден кечирмек муимдир. Назарие тек сизни бу къадар узакъкъа алып бара.
Регулятор баш агъыртмалары .
Догърусыны айтырым: меним ичюн норматив меселелер акъкъында язмакъ аз меракълы, амма олар, мунакъашасыз, технологиянынъ озюнден даа муимдир. Сакълав активлери сыкъ-сыкъ аньаневий норматив категориялар арасында ер алалар. Аккумулятор генератормы? Бир юкми? Передача инфраструктурасы? Джевап вакъыт сызгъыларына рухсет берювден башлап, келирлерни джыймакъ имкянларына къадар эр шейге тесир эте.
АКъШ-таки FERC 841 эмири топтан сатув базарларындан сакълав ерлерини ерлештирмекни талап этип, шейлерни айдынлатмагъа тырышты. Авропанынъ «Темиз энергия» пакетинде башкъа ёл тутты. Австралиянынъ миллий электрик базарынынъ озь меракълы тарафлары бар. Регламентлер чешит юрисдикцияларда къулланмаларнынъ омюрге кечирильмесини насыл шекиллендиргенини анъламакъ ичюн, акъикъий ерлештирювлерни огренмек керек-не тасдикъланды, не ред этильди, не лимбода къалды.
Мувафакъиетсизликлерден огренмек (тек мувафакъиетлерден дегиль)
Эр кес Тесланынъ «Буюк батареясы» я да «Мосс-Лендинг» объекти акъкъында лаф этмеге пек севе. Адалетли -бу акъикъий мувафакъиетлердир. Амма мен бойле иддиа этерим ки, сен ян тарафкъа кеттилер, лейхалардан даа чокъ шейлерни огренирсинъ.
2019 сенеси Аризона штатында «МакМиккен» батареясы патлавында эки янгъын сёндюриджи ольди, бир къач адам яраланды. Тедкъикъатлар иссилик идаресинде, вентиляция лейхасында ве авале ярдым протоколларында бозукълыкъларны косьтере. Бу экзотик хавфлар дегиль эди-оларны эвельки вакъиаларны догъру козьден кечирмекнен огюнде корьмек мумкюн эди. 2017-2019 сенеси (23 янгъын!) дженюбий кореялы батарея янгъын сырасы бутюн саа боюнджа янъыдан къыймет кесювге себеп олмакъ керек эди. О, япты, сонъунда, амма эмиетли зарардан эвель дегиль.
Тиджарет тарафындан, бир къач артта --метр сакълав монтажлары озь прогнозлангъан экономиясыны эксик косьтердилер, чюнки талап заряды къурулышлары янълыш анъланды, я да кунеш-плюс-сакълав колемлери янълыш пик девирлери ичюн оптималлаштырылды. Бу муэндислик хаталары дегиль-бу къулланмаларны бакъып чыкъув хаталары.
Артында--Метрнинъ муреккеплиги
Тиджарет ве санайы муштерилери огюнде айрыджа тикенли муляазалар тура. Талап акъкъы, вакъыт--къулланув ставкалары, бири-бирине багъланув къаиделери, запас кучь талаплары, ер сынъырлары, янгъын хавфсызлыгъына риаетлик, малиет вариантлары-буларнынъ эписи сайткъа -специфик ёлларнен озьара тесир этелер, бу исе cookie-кесюв чезимлерини хавфлы эте.
Къатты чалышув вакъты талаплары олгъан фармацевтика заводы сакълавгъа климат-контрольни чалышкъан анбардан фаркълы къыймет кеседжек. Малюмат меркезинде энди запас дизель генераторлары бар-сакълав ерлери бири-бирини толдурамы я да ярыш этеми? Перекупка тюкянларында юклер пек юксек, амма сермае бюджетлери сынъырлы. Эр бир ариза фаркълы корюне.
Бу системаларны саткъан сатыджылар, ачыкътан-ачыкъ, энъ яхшы-кейс сценарийлерини къайд этелер. Мустакъиль аризаларны бакъып чыкъувлар керекли тюзетювни темин этелер.
Янъы пейда олгъан къулланмаларны бакъмагъа ляйыкъ .
Виртуаль электрик станциялары акъкъында. Автомобиль-дан-сетке интеграция. Мевсимий мувазене ичюн узун-муддетли сакълав. Булар даа инкишаф этелер, догърусыны айтсам, меним даа теклиф этеджек къавий нетиджелерим ёкъ. Амма бу бир тюрлю нокътадыр-девамлы тешкерюв ландшафт денъишкен сайын сизни озь вакътында тута.
Демек, асылында не япмакъ керек?
Энергияны сакълав къулланмаларыны системалы суретте козьден кечирмек. Бир керелик мешгъулиет оларакъ дегиль де, девамлы мешгъулиет оларакъ. Инцидентлернинъ малюмат базаларына язылынъыз. Регулятор докетлерни эда этинъиз. Операторлар маркетинг прогнозларындан зияде акъикъий чалышув малюматларынен пайлашкъан санайы конференцияларында иштирак этинъиз. Системаларны ерлештирген адамларнен лаф эт ве оларны не айретте къалдыргъаныны сора.
Техникий ишлерни окъу, эбет, амма -ольген сонъки тешкерювлерни де окъу. Янъылангъан энергия миллий лабораториясы мукеммель талильлерни нешир эте. Электрик энергиясы ильмий-тедкъикъат институты да ойле. Energy-Storage.news бутюн дюнья боюнджа ерлештирювлерни акъылгъа сыгъгъан объективликнен къапата.
Энергия кечиджилиги пек муим-ве пек паалы-тек инстинкт боюнджа юрмек ичюн. Систематик къулланмаларны козьден кечирюв – бу гъамлы иш дегиль, амма бу эр шейнинъ темелидир.
Ве керчектен де, эгер сен буны энди япмасанъ, бельки башламакъ керексинъ.